Gepost door: Tjibbe van der Veen | 17 april 2013

Bankieren in de matrix?

Afbeelding

Afgelopen vrijdagavond was in de Beurs van Berlage te Amsterdam de Nacht van de Filosofie. Een van de sprekers was Tomáš Sedláček die in zijn boek ‘De economie van goed en kwaad’ een vergelijking maakt tussen de ‘echte’ (leef)wereld en een schijnwereld (de matrix) waarin het ‘systeem’ oppermachtig is en alles bepaalt.

De gedachte bekroop me dat ons huidige bankwezen in de kern verworden is tot dezelfde Matrix. De Matrix is een computersimulatie van de wereld zoals deze was in 1999, gemaakt om mensen onder controle te houden. De Matrix is echter geen foutloze simulatie en sommige regels in de programmatuur kunnen gebruikt worden om het ‘goede’ te doen. Dit is essentieel, want de Matrix wordt bewaakt door agenten, intelligente programma’s die overal kunnen opduiken.

De hoofdpersoon Neo is te vergelijken met de AFM die het goede wil doen en die inziet dat klanten behoefte hebben aan een goed advies en krediet om de bloedsomploop in zijn of haar bedrijf op gang te houden, om vrij te kunnen leven, vrij te kunnen ademen. Zijn tegenpool is agent Smith die, om een perfecte wereld te creëren en te behouden, zichzelf blijft dupliceren. Agent Smith is de compliance officer, de proces- of businesscontroller. De verpersoonlijking van de uit zijn voegen gegroeide control- en compliance cultuur binnen de banken.

De oorspronkelijke intentie van de matrix was goed. Aan het eind van deel 1 van de Matrix zegt agent Smith: ‘De matrix (lees: het bankwezen) werd ontworpen om een perfecte wereld te creëren voor de mens. Een wereld waarin niemand hoeft te lijden (lees: waarin iedereen volop krediet(mogelijkheden) had), waarin iedereen gelukkig kon zijn’. Helaas was dit wel een wereld die volledig gebaseerd was op eeuwigdurende groei en oneindige beschikbaarheid van krediet, waardoor groei een doel op zich werd.

Smith vervolgt door te zeggen: ‘sommigen denken dat wij niet beschikken over de programmeertaal (lees: de invulling en interpretatie van de wet- en regelgeving, van de AFM en DNB) om de volmaakte wereld te beschrijven’. Is het misschien daarom dat de matrix bezig blijft met programmeren van nieuwe regels (lees: blijft vragen om gesloten normen) en het aantrekken van meer ‘agents Smith’?

Vertaling naar onze wereld leert dat er door het accent te leggen op ‘de dingen goed doen’ totaal geen focus meer is binnen de banken om ‘de goede dingen te doen’, namelijk het in stand houden van de noodzakelijke kredietverlening, de bloedsomloop van onze economie. Door het accent bij de beoordeling van een kredietaanvraag te leggen op de cijfermatige kant vervaagt de aandacht voor de ‘zachte’ aspecten van een kredietaanvraag: ‘de vent, de tent’ / ‘de vrouw, het gebouw’, de visie van de ondernemer en het (collectief) vertrouwen in de toekomst.

Neo / de AFM laat ons een andere weg zien, dé andere weg. Als het in je DNA zit om het goede te doen, als je kennis van zaken hebt én de juiste mentaliteit zijn veel regels niet nodig. De bijbelvertaling ‘het boek’ stelt in Romeinen 13:10 ‘Wie van zijn medemens houdt, doet hem geen kwaad. Als er werkelijk liefde is, worden de andere voorschriften overbodig’.

Zijn we bereid om de bankier als professional te vertrouwen? Mogen we ons baseren op zijn of haar ‘gevoel’? Dat als hij/zij het eigen geld niet durft uit te lenen aan de klant, het dan beter niet kan? Mogen we er dan ook op vertrouwen dat als de cijfers ‘nee’ zeggen, maar het idee of de ondernemer en zijn of haar onderneming een duidelijk ‘ja’ oproepen dat het dan wel kan?

Wie het weet mag het zeggen!


Responses

  1. […] de blogpost ‘Bankieren in de Matrix?‘ leg ik een relatie tussen de film en de dagelijkse realiteit binnen banken. Voortbordurend […]


Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Categorieën

%d bloggers liken dit: